ಪ್ರದೋಷ ಪೂಜೆ
🍀 ಪ್ರದೋಷ ಎಂದರೆ - ಪಾಪಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ಎಂದರ್ಥ. 🍀
🌟 ಅಮೃತಕ್ಕಾಗಿ ದೇವ ದಾನವರು ಕ್ಷೀರ ಸಾಗರವನ್ನು ಕಡೆಯುವಾಗ ಹಾಲಾಹಲ ವಿಷವು ಉಕ್ಕಿ ಬಂದಿತು. ಆಗ ಧ್ಯಾನಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಶಿವನು ಲೋಕವನ್ನು ವಿಷದಿಂದ ಕಾಪಾಡಲು ಎಚ್ಚರಗೊಂಡನು. ಆ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡ ಕಾಲವೇ ಪ್ರದೋಷ ಕಾಲ. ಸಂಜೆ ನಾಲ್ಕು ಮೂವತ್ತರಿಂದ ಆರೂವರೆಯವರೆಗೆ ಈ ಕಾಲ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಶಿವ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡಾಗ ಕೋಪಗೊಳ್ಳುವುದು ಸಹಜ.
🌟 ಆದರೆ ಲೋಕ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡ ಶಿವನು ಹಾಲಾಹಲವನ್ನು ಕುಡಿಯಲು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ಬರುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಂದಿಯ ಮೇಲೆ "ಆನಂದ ತಾಂಡವ" (ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನ. ರುದ್ರ ತಾಂಡವ ಎಂದರೆ ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಳಯಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನ) ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸ್ವಯಂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆಗಮಿಸಿದ ಶಿವ ಹಾಲಾಹಲವನ್ನು ಕುಡಿದು ಮೂರ್ಛೆ ತಪ್ಪುತ್ತಾನೆ.
🌟 ಅದು ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಶನಿವಾರದ ದಿನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮ ದೇವನು ಗಂಗೆಯನ್ನು ಕರೆದು ಶಿವನ ದೇಹಕ್ಕೆ ನೀರಿನಿಂದ ಜಳಕ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದನ್ನೇ ರುದ್ರಾಭೀಷೇಕ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಈಗ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಂದಿನಿಂದ ಪ್ರತಿ ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಬರುವ ತ್ರಯೋದಶಿಯಂದು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ದೇವತೆಗಳೇ ಪ್ರದೋಷ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ ಬಂದರು.
🍀 ಅಂದು ಉಪವಾಸವಿದ್ದು, ಶಿವ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದು. 🍀
🌟 ಅಂದಿನ ದಿನ ಪ್ರದೋಷ ಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಸೂರ್ಯ ಮುಳುಗುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹವನ್ನು ಗಳಿಸಬಹುದು. ಸೋಮವಾರ ಬರುವ ಪ್ರದೋಷ ಸೋಮ ಪ್ರದೋಷ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಶನಿವಾರ ಬರುವ ಪ್ರದೋಷವನ್ನು ಶನಿ ಪ್ರದೋಷ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಮೊದಲೇ ತಿಳಿಸಿದಂತೆ, ಈಶ್ವರ ಹಾಲಾಹಲ ಕುಡಿದದ್ದು, ಶನಿವಾರವಾದ್ದರಿಂದ "ಶನಿ ಪ್ರದೋಷ" ತುಂಬಾ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
🌟 ಒಂದು ಶನಿ ಪ್ರದೋಷ ಮಾಡಿದರೆ ಐದು ವರ್ಷ ಪ್ರತಿದಿನ "ಶಿವನ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ" ಹೋಗಿ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಶನಿವಾರ ಪ್ರದೋಷ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಪದವಿಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತಿ, ಕಳೆದು ಹೋದ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಸಾಡೆ ಸಾತಿಯ ಪ್ರಭಾವ ಸಹ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು / ಹೊರಟು ಹೋಗಬಹುದು. ಈ ದಿನ ಈಶ್ವರ ಮತ್ತು ಶನಿ ಇಬ್ಬರೂ ಈ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವವರನ್ನು ಆಶೀರ್ವದಿಸುತ್ತಾರೆ.
🍀 ಸೋಮ ಪ್ರದೋಷದ ಕಥೆ 🍀
🌟 ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಒಂದು ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೋರ್ವನು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಆತನು ಮರಣ ಹೊಂದಿದ ನಂತರ ಆತನ ಪತ್ನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಆಸರೆ ಎಂಬುದು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವಳು ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡಲು ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಭಿಕ್ಷೆ ಬೇಡಿ ಬಂದ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಆಹಾರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಂದು ದಿನ ಆಕೆ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಗಾಯಗೊಂಡ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಕನೊಬ್ಬ ನರಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡಳು. ಆಕೆ ದಯೆಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಅವಳ ಮನೆಗೆ ಕರೆತಂದಳು. ಆ ಹುಡುಗ ವಿದರ್ಭ ರಾಜಕುಮಾರ. ಶತ್ರು ಸೈನಿಕರು ಅವನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ತಂದೆಯನ್ನು ಸೆರೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲೆ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವನು ಇಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.
🌟 ರಾಜಕುಮಾರನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ನಂತರ ಒಂದು ದಿನ ಅಂಶುಮತಿ ಎಂಬ ಗಂಧರ್ವ ಹುಡುಗಿಯು ರಾಜಕುಮಾರನನ್ನು ನೋಡಿದಳು ಮತ್ತು ಅವಳು ಅವನಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತಳಾದಳು. ಮರುದಿನ ಅಂಶುಮತಿ ರಾಜಕುಮಾರನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ತನ್ನ ಹೆತ್ತವರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮನೆಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಅಂಶುಮತಿಯ ಪೋಷಕರಿಗೂ ರಾಜಕುಮಾರನೂ ಇಷ್ಟವಾದನು. ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ರಾಜಕುಮಾರ ಮತ್ತು ಅಂಶುಮತಿ ಮದುವೆಯಾಗಬೇಕೆಂದು ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಶಂಕರನು ಅಂಶುಮತಿಯ ಹೆತ್ತವರಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದನು. ಅವರು ಅದೇ ರೀತಿ ಮಾಡಿದರು.
🌟 ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪ್ರದೋಷ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತನ್ನ ಉಪವಾಸದ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರಾಜನ ಸೈನ್ಯದ ಸಹಾಯದಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರ ವಿದರ್ಭದಿಂದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಓಡಿಸಿ ತನ್ನ ತಂದೆಯ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದು, ಸಂತೋಷದಿಂದ ಬದುಕಿದನು. ರಾಜಕುಮಾರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಗನನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಪ್ರದೋಷ ಉಪವಾಸದ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯೊಂದಿಗೆ ರಾಜಕುಮಾರ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಗನ ದಿನಗಳು ಹೇಗೆ ಬದಲಾದವೋ ಹಾಗೇ ಭಗವಾನ್ ಶಂಕರನು ಇತರರ ಕೆಟ್ಟ ದಿನಗಳನ್ನು ಕೂಡ ದೂರಾಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಸೋಮ ಪ್ರದೋಷ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಭಕ್ತರು ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಓದಬೇಕು ಅಥವಾ ಕೇಳಬೇಕು.
🍀 ಪ್ರದೋಷದ ಮಹತ್ವ 🍀
🌟 ಪ್ರದೋಷ ದಿನದಂದು ಅಭಿಷೇಕ, ರುದ್ರಾಭಿಷೇಕ ಮತ್ತು ಶಿವಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಅಲಂಕಾರ ಮಾಡುವ ಕ್ರಮಗಳು ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ದಿನ ಭೋಲೆನಾಥನನ್ನು ನಿಜವಾದ ಹೃದಯದಿಂದ ಪೂಜಿಸುವುದು ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹುಡುಗ ಅಥವಾ ಹುಡುಗಿಯ ಮದುವೆಯಲ್ಲಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಲು ಬಯಸುವ ಜನರು ಈ ದಿನ ಪಂಚಗವ್ಯದಿಂದ ಮಹಾದೇವನ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಬೇಕು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಬಯಸುವ ಅಂತಹ ಜನರು, ಹಾಲಿನಿಂದ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಶಿವಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಹೂವಿನ ಹಾರಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು. ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಶಿವನಿಗೆ ತುಂಬಾ ಸಂತೋಷವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ.
🍀 ಪ್ರದೋಷ ವ್ರತದ ಪೂಜೆ ವಿಧಾನ 🍀
🌷 ಪ್ರದೋಷ ವ್ರತದ ದಿನದಂದು, ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಬ್ರಹ್ಮಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡು ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಉಪವಾಸದ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಸೂರ್ಯ ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು.
🌷 ಪ್ರದೋಷ ದಿನದಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ 'ಓಂ ನಮಃ ಶಿವಾಯ' ಎನ್ನುವ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಬೇಕು. ತ್ರಯೋದಶಿ ತಿಥಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರದೋಷ ಕಾಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ಮೂರು ಗಂಟೆಗಳ ಮೊದಲು, ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಸಂಜೆ 4:30 ರಿಂದ 7:00 ರವರೆಗೆ ಸೋಮ ಪ್ರದೋಷ ವ್ರತವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದು ಶುಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
🌷 ಬಿಲ್ವ ಪತ್ರೆ, ಅಕ್ಷತೆ, ದೀಪ, ಧೂಪದ್ರವ್ಯ, ಗಂಗಾಜಲ, ನೀರು, ಹೂವುಗಳು, ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಧಿ - ವಿಧಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಶಿವ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು ಪೂಜಿಸಬೇಕು.
🌷 ಭಕ್ತನು ಸಂಜೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಬಿಳಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಬೇಕು. ಪೂಜಾ ಕೋಣೆ ಅಥವಾ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಬೇಕು.
🌷 ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ, ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಶಿವ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಬಹುದು.
🌷 ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವವರು ಇಡೀ ದಿನ ಆಹಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು, ಅದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸೇವಿಸಬಹುದು.
🌹 ಪ್ರದೋಷವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ನೀಡುವ ಒಂದು ಆಚರಣೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ಇದನ್ನು ಆಚರಿಸಿ.
ಹರ ಹರ ಮಹಾದೇವ
ಓಂ ನಮಃ ಶಿವಾಯ
***